Νοέμβριος 2024 – Οικονομικη Ιστορια της Νεωτερης Ελλαδας

Μήνας: Νοέμβριος 2024

1 Post

Πριν και Μετά τη Μεταπολίτευση: Θεσμοί, Πολιτική και Οικονομία στην Ελλάδα

11 Νοεμβρίου, 2024 — 0 Comments

Το μάθημα Οικονομική Ιστορία της Ελλάδας, προσφέρεται στους προπτυχιακούς σπουδαστές του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών, μέσω του Τμήματος Οικονομικής Επιστήμης. Μεταξύ 2019 και 2023 διδάχθηκε από τον καθηγητή Γιώργο Αλογοσκούφη. Κεντρικός άξονας του μαθήματος είναι η μελέτη της πορείας μετασχηματισμού και ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας από τον 19ο αιώνα ως τον 21ο αιώνα, καθώς και η μελέτη των προβλημάτων και των κρίσεων που αντιμετώπισε η ελληνική οικονομία σε αυτή την πορεία. Διερευνώνται οι κύριοι προσδιοριστικοί παράγοντες της εξέλιξης του κράτους και της οικονομίας της νεότερης Ελλάδας και δίδεται ιδιαίτερη έμφαση στο ρόλο και τις αλληλεξαρτήσεις των κοινωνικών, οικονομικών και πολιτικών ιδεών, συνθηκών και θεσμών, καθώς και στις επιπτώσεις των γεωπολιτικών συνθηκών και της παγκοσμιοποίησης, σε συνάρτηση με τις επιλογές πολιτικής των ελληνικών κυβερνήσεων.

Το βιβλίο αυτό επισκοπεί και αναλύει την ιστορία της οικονομίας της νεότερης Ελλάδας, από τις παραμονές του αγώνα της ανεξαρτησίας έως τις ηµέρες µας. Επικεντρώνεται στους κύριους προσδιοριστικούς παράγοντες των µετασχηµατισµών και της ανάπτυξής της, µε ιδιαίτερη έμφαση στον ρόλο και τις αλληλεπιδράσεις των εθνικών, κοινωνικών και οικονομικών συσχετισμών, ιδεών, θεσμών και πολιτικών, καθώς και στις επιπτώσεις των γεωπολιτικών συγκυριών και της οικονομικής παγκοσμιοποίησης.

Στο νέο αυτό βιβλίο περιγράφεται, αναλύεται και ερμηνεύεται η μεταπολεμική εξέλιξη των θεσμών, της πολιτικής και της οικονομίας της Ελλάδας πριν και μετά τη μεταπολίτευση του 1974. Δίνεται ιδιαίτερη έμφαση στις θεσμικές συνθήκες και μεταρρυθμίσεις και στην αλληλεξάρτηση τους με την πολιτική και την οικονομία. Στο τελευταίο κεφάλαιο περιγράφονται οι βασικοί άξονες και οι πολιτικές προϋποθέσεις των απαιτούμενων μεταρρυθμίσεων για μια νέα περίοδο ευημερίας και υψηλής και διατηρήσιμης ανάπτυξης στο πλαίσιο της Ε.Ε.

Το βιβλίο αυτό στοχεύει στην ανάλυση της πορείας της ελληνικής οικονομίας μετά τη μεταπολίτευση του 1974, πριν και μετά την εισαγωγή του ευρώ. Επικεντρώνεται στους κοινωνικούς, πολιτικούς και οικονομικούς παράγοντες που καθόρισαν αυτή την πορεία και οδήγησαν την ελληνική οικονομία στη μεγάλη κρίση της δεκαετίας του 2010. Επίσης στοχεύει στη διερεύνηση των δυνατοτήτων της ελληνικής οικονομίας να ανακάμψει παραμένοντας στην ευρωζώνη, ιδιαίτερα μετά και τη νέα παγκόσμια οικονομική κρίση, λόγω της πανδημίας του κορωνοϊού.

Για ένα φτωχό νεοσύστατο κράτος, όπως ήταν η Ελλάδα μετά την απελευθέρωση από το τουρκικό ζυγό, η δυνατότητα πρόσβασης στις διεθνείς κεφαλαιαγορές αποτελούσε ζωτική ανάγκη. Η ανυπαρξία εγχώριων αποταμιεύσεων και η ανεπάρκεια των υπόλοιπων εθνικών κεφαλαίων δεν έδιναν άλλες δυνατότητες χρηματοδότησης των δαπανών δημιουργίας του νέου ελληνικού κράτους. Η δραχμή συνδέθηκε από την αρχή με το διμεταλλισμό, που αποτελούσε τότε τη βάση του παγκόσμιου νομισματικού συστήματος. Ωστόσο, η ιστορία της, όπως και η ιστορία της νεώτερης Ελλάδας υπήρξε ταραχώδης. Για μεγάλα διαστήματα το νομισματικό καθεστώς υπήρξε θύμα της γενικότερης πολιτικής αστάθειας και των πολεμικών περιπετειών στις οποίες ενεπλάκη η χώρα. Για άλλα διαστήματα η δραχμή μπόρεσε να συμμετάσχει στο διεθνές νομισματικό σύστημα, και, όποτε το τελευταίο λειτουργούσε καλά, να δανεισθεί την αξιοπιστία του.